Źródła finansowania majątku

Filed Under ekonomia | Comments Off

Źródła pochodzenia środków gospodarczych w zależności od tego, czy je przekazał właściciel danej jednostki, czy też osoby trzecie określa się jako:

· kapitały (fundusze) własne

· kapitały (fundusze) obce

Właścicielami jednostek gospodarczych mogą być różne podmioty np. Skarb Państwa, członkowie spółdzielni, akcjonariusze, udziałowcy itp.

Kapitały własne stanowią równowartość majątku wniesionego do firmy przez jej właścicieli (kapitał założycielski) oraz wygospodarowaną w trakcie działalności gospodarczej część zysku. Ta wygospodarowana część zysku może nosić nazwę kapitału zatrzymanego, kapitału wypracowanego bądź kapitału samofinansowania.

W zależności od właściciela kapitały własne mogą mieć różne nazwy (schemat 8)

Schemat 8

Klasyfikacja funduszy (kapitałów) własnych

Forma własności

Przedsiębiorstwo

państwowe

Spółdzielnie

Spółka akcyjna

Spółka z o.o.

Fundusze

założycielskie

Fundusz

założycielski

Fundusz

udziałowy

Kapitał akcyjny

Kapitał udziałowy

Fundusze

wypracowane

Fundusz

przedsiębiorstwa

Fundusz

zasobowy

Kapitał zapasowy

Kapitał rezerwowy

Kapitał zapasowy

Kapitał rezerwowy

Fundusze

specjalne

ZFŚS

ZFŚS

ZFŚS

ZFŚS

Kapitały obce to aktualne zobowiązania jednostki gospodarczej. Stanowią one obce źródła pochodzenia składników majątkowych, które zostały postawione do dyspozycji jednostki na ograniczony czas. Ich zwrot spowoduje w przyszłości zmniejszenie aktywów.

Kapitały obce w zależności od terminu ich zwrotu mają charakter długoterminowy (powyżej 1 roku) lub krótkoterminowy (poniżej 1 roku).

Kredyty bankowe są to zobowiązania wobec banków z tytułu pożyczonych środków pieniężnych, które podlegają kontroli pod względem sposobów ich wykorzystania.

Pożyczki są to zobowiązania wobec innych niż bank pożyczkodawców z tytułu otrzymanych środków pieniężnych. Pożyczkodawca nie kontroluje sposobu wydatkowania pożyczonych pieniędzy.

Zobowiązania są to długi jednostki gospodarczej wobec dostawców materiałów i usług, wobec pracowników z tytułu należnych wynagrodzeń, wobec budżetów z tytułu podatków, wobec ZUS z tytułu składek ubezpieczeń społecznych.

Do „pozostałych zobowiązań” zalicza się np. kwoty potrącane pracownikom na rzecz innych osób fizycznych lub prawnych, otrzymanych wadiów przetargowych, błędów w wyciągach bankowych.

Środki majątkowe

Filed Under ekonomia | Comments Off

Środki gospodarcze niezbędne do prowadzenia działalności gospodarczej można podzielić na dwie zasadnicze grupy:

· majątek trwały,

· majątek obrotowy.

Majątek trwały obejmuje składniki o długotrwałym okresie użytkowania oraz o znacznej wartości jednostkowej (schemat 6).

Do majątku trwałego zalicza się:

a/ wartości niematerialne i prawne,

b/ rzeczowy majątek trwały,

c/ finansowy majątek trwały.

Wartości niematerialne i prawne obejmują:

· nabyte przez jednostkę prawa majątkowe (np. prawo wieczystego użytkowania gruntu, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawa autorskie, prawa do projektów, wynalazków, patentów, licencji, koncesji, znaków towarowych, wzorów zdobniczych, programów komputerowych),

· koszty zakończonych prac rozwojowych o charakterze badań lub wiedzy zdobywanej w inny sposób w celu wytworzenia nowych lub ulepszonych produktów bądź technologii,

· koszty organizacji spółki akcyjnej,

· wartość firmy, którą wyraża dodatnia różnica między zapłaconą sprzedawcy ceną za firmę a wartością rynkową jej składników majątkowych.

Rzeczowy majątek trwały obejmuje:

· środki trwałe, do których należą składniki majątku o przewidywanym okresie użytkowania dłuższym od 1 roku. Ze względu na właściciela rozróżnia się środki trwałe własne, współwłasne i obce,

· inwestycje rozpoczęte, na które składają się koszty ulepszenia istniejącego środka trwałego lub koszty poniesione na budowę, montaż czy koszt zakupu i przekazania do użytkowania nowego środka trwałego.

Finansowy majątek trwały tworzą takie składniki jak: udziały, akcje, długoterminowe papiery wartościowe (lokaty), długoterminowe pożyczki, długoterminowe należności. Za długoterminowe lokaty uznaje się te, których termin zapłaty przypada co najmniej po upływie roku od daty, na którą jest sporządzone sprawozdanie finansowe.

Majątek obrotowy zmienia swoją postać naturalną w stosunkowo krótkim czasie. Składniki majątku obrotowego uczestniczące w procesie wytwórczym przechodzą przez kolejne jego fazy (zaopatrzenie, produkcja, zbyt) przyjmując coraz to inną postać